Με πρωτοφανή για τον ίδιο ένταση, εμφανώς οργισμένος αλλά και βαθιά απογοητευμένος από όσα διαδραματίστηκαν το βράδυ της Δευτέρας στο Δημοτικό Συμβούλιο Ρόδου, ο καθηγητής Γεωλογίας και πρόεδρος του ΟΑΣΠ Ευθύμιος Λέκκας εξαπέλυσε σφοδρή επίθεση κατά του δημάρχου Αλέξανδρου Κολιάδη και του αντιδημάρχου Πολιτικής Προστασίας Μιχάλη Θωμάτου, στη σημερινή του συνέντευξη στο «Πρωινό Xpress» της Ρένας Παυλάκη.
Με εξέπληξε το ήθος, το ύφος και το επίπεδο” – Καταπέλτης ο καθηγητής και πρόεδρος του ΟΑΣΠ μετά την δριμύτατη επίθεση που δέχθηκε από Κολιάδη – Θωμάτο στο Δημοτικό Συμβούλιο, επειδή διαφώνησαν με τις επιστημονικές του επισημάνσεις!
Ο καθηγητής, ο οποίος συμμετείχε στη συνεδρίαση κατόπιν δημόσιας πρόσκλησης της δημοτικής αρχής, δέχθηκε τα σφοδρότατα πυρά των Κολιάδη – Θωμάτου για τα όσα δήλωσε στη συνέντευξή του στο Πρωινό Xpress, την Πέμπτη 15 Οκτωβρίου, κατήγγειλε ότι ουσιαστικά δεν του επετράπη να αναπτύξει τις επιστημονικές του θέσεις, εξαιτίας των συνεχών παρεμβάσεων, των φωνών και των προσωπικών αιχμών και των υπονοούμενων που δέχθηκε.
Με ιδιαίτερα σκληρές εκφράσεις στηλίτευσε το επίπεδο της συζήτησης, αμφισβήτησε ευθέως τη δυνατότητα της δημοτικής αρχής να κατανοήσει τις απαιτήσεις μιας σύγχρονης Πολιτικής Προστασίας και απέρριψε κατηγορηματικά τα υπονοούμενα ότι οι επιστημονικές του παρεμβάσεις υπαγορεύονται από πολιτικές ή άλλες σκοπιμότητες.
«Δεν υποκινούμαι από κανέναν και δεν υποκινήθηκα ποτέ στη ζωή μου από κανέναν», ξεκαθάρισε, δηλώνοντας ότι μοναδικό κριτήριο των παρεμβάσεών του είναι η προστασία των πολιτών.
«Από το Νεπάλ μέχρι τη Νέα Ζηλανδία, δεν έχω συναντήσει τέτοιο κλίμα»
Η αποστροφή με την οποία ξεκίνησε ο Ευθύμιος Λέκκας την τοποθέτησή του είναι ενδεικτική της έντασης και της απογοήτευσής του.
«Κοιτάξτε, απ’ το Νεπάλ μέχρι την Αιθιοπία, απ’ τη Βενεζουέλα μέχρι την Κίνα και τη Νέα Ζηλανδία, και βέβαια μέσα στην Ελλάδα, δεν έχω συναντήσει κάπου τέτοιο κλίμα. Με εξέπληξε πραγματικά το επίπεδο», δήλωσε.
Μάλιστα, υπενθύμισε ότι δεν είναι ξένος προς την Τοπική Αυτοδιοίκηση, καθώς εδώ και 15 χρόνια είναι επιστημονικός σύμβουλος της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδας, έχοντας συνεργαστεί με διαφορετικές δημοτικές αρχές σε ολόκληρη τη χώρα.
«Με εξέπληξε το ήθος, το ύφος και το επίπεδο. Δηλαδή να μην μπορεί να στοιχειοθετηθεί ένας διάλογος. Ένας διάλογος πολιτισμένος», ανέφερε, για να προσθέσει:
«Δεν υπήρχε δυνατότητα να μιλήσω. Οι φωνές αλληλοεπικαλύπτονταν».
Ο πρόεδρος του ΟΑΣΠ δεν έκρυψε ότι όσα συνέβησαν τον πλήγωσαν ακόμη περισσότερο λόγω της ιδιαίτερης σχέσης που διατηρεί επί τέσσερις δεκαετίες με τη Ρόδο.
«Πραγματικά είμαι στη Ρόδο 40 χρόνια. Ξέρω τη Ρόδο και από κάτω και από πάνω και πιο πάνω. Έχουμε παράξει ένα τεράστιο επιστημονικό έργο στη Ρόδο και εγώ και οι συνεργάτες και η ομάδα των συνεργατών του Πανεπιστημίου Αθηνών», σημείωσε, τονίζοντας ότι σε όλη αυτή τη μακρά διαδρομή δεν είχε αντιμετωπίσει παρόμοια συμπεριφορά.
«Βλέπω τη σημερινή δημοτική αρχή και θλίβομαι – Η Ρόδος αξίζει κάτι καλύτερο»
Ιδιαίτερη αίσθηση προκάλεσε η αναφορά του καθηγητή στο επίπεδο προηγούμενων δημοτικών αρχών της Ρόδου, με τις οποίες είχε συνεργαστεί κατά τη μακρόχρονη επιστημονική του παρουσία στο νησί.
«Διερωτώμαι από πού πηγάζει. Και με ποιους ανθρώπους έχουμε να κάνουμε», δήλωσε, αναφερόμενος στη συμπεριφορά που αντιμετώπισε.
Στη συνέχεια έκανε μια σύγκριση με το παρελθόν, θυμίζοντας τις εποχές κατά τις οποίες ο Δήμος Ρόδου είχε αναπτύξει έντονη διεθνή επιστημονική και πολιτιστική δραστηριότητα.
Αναφέρθηκε ειδικά στον πρώην δήμαρχο Γιώργο Γιαννόπουλο και στο διεθνές συνέδριο «Οι πόλεις πάνω σε πόλεις», που πραγματοποιήθηκε το 1996, με τη συμμετοχή κορυφαίων επιστημόνων από όλο τον κόσμο.
Θυμήθηκε ακόμη την παρουσία της Μελίνας Μερκούρη στη Ρόδο, εκφράζοντας τη συγκίνησή του για εκείνες τις περιόδους.
Και κατέληξε στην ιδιαίτερα αιχμηρή αποστροφή:
«Υπήρξαν δήμαρχοι στη Ρόδο που πραγματικά ανέδειξαν τη Ρόδο σε διεθνές επίπεδο. […] Βλέπω τη σημερινή δημοτική αρχή και θλίβομαι».
Έσπευσε μάλιστα να διευκρινίσει ότι η κρίση του αυτή δεν έχει καμία πολιτική διάσταση.
Αργότερα επανήλθε, ακόμη πιο έντονα:
«Πραγματικά το λέω, εξοργίζομαι και θλίβομαι για το επίπεδο. Θλίβομαι. Δεν το αξίζει η Ρόδος τέτοιο επίπεδο».
Κατά μέτωπον επίθεση στον Θωμάτο: «Δεν έχει τα απαιτούμενα προσόντα – Ντρέπομαι πραγματικά»
Ακόμη πιο αιχμηρός υπήρξε ο Ευθύμιος Λέκκας απέναντι στον αντιδήμαρχο Πολιτικής Προστασίας Μιχάλη Θωμάτο, στον οποίο καταλόγισε αδυναμία κατανόησης των σύνθετων επιστημονικών απαιτήσεων του αντικειμένου.
Εξηγώντας ότι η σύγχρονη Πολιτική Προστασία δεν περιορίζεται στη διαχείριση μιας κρίσης όταν αυτή εκδηλωθεί, αλλά προϋποθέτει επιστημονική ανάλυση κινδύνων, εκτίμηση τρωτότητας και εξειδικευμένο σχεδιασμό, διερωτήθηκε:
«Ποιος θα κατανοήσει όλα αυτά τα πράγματα, το πώς θα πρέπει να στηθεί μία σύγχρονη πολιτική προστασία στη Ρόδο; Ο κύριος Θωμάτος; Θεωρώ ότι δεν έχει τα απαιτούμενα προσόντα, χωρίς να θέλω να τον προσβάλω τον άνθρωπο, δεν έχει κάποια σχέση με το αντικείμενο».
Για να καταστήσει σαφές τι εννοεί, χρησιμοποίησε ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα:
«Είναι σαν να πάω εγώ στο νοσοκομείο της Ρόδου και να κάνω επείγουσα ιατρική».
Συνέχισε δε, θέτοντας ευθέως ζήτημα επάρκειας επιστημονικής γνώσης για τη σύνταξη εξειδικευμένων επιχειρησιακών σχεδίων.
«Δηλαδή πώς μπορεί να κατανοήσει ο κύριος Θωμάτος, ο οποίος θίγεται, τα σύνθετα αντικείμενα τα οποία πρέπει να ξέρει για να μπορέσει να συντάξει τα επιχειρησιακά σχέδια;»
Οι τόνοι ανέβηκαν ακόμη περισσότερο όταν ο καθηγητής αναφέρθηκε στις προσωπικές αιχμές που, όπως υποστήριξε, δέχθηκε από τον αντιδήμαρχο.
«Ο κύριος Θωμάτος ξέρει τον όρο; Μπορεί να είναι καλός υγιεινολόγος σε άλλα. Έχει το θράσος ουσιαστικά να μου επιρρίπτει και ευθύνες; Ποιος; Εγώ που χειρίστηκα τις μεγαλύτερες κρίσεις στην Ελλάδα», είπε, επικαλούμενος την εμπειρία του στη διαχείριση μεγάλων καταστροφών και κρίσεων.
Και πρόσθεσε:
«Δηλαδή ντρέπομαι πραγματικά για τον κύριο Θωμάτο, ντρέπομαι. Και για τους άλλους βέβαια που συμμετείχαν σε όλη αυτή την παρωδία και το θέατρο».
«Ήθελαν να περάσουν ότι υποκινούμαι – Δεν υποκινήθηκα ποτέ από κανέναν»
Ο πρόεδρος του ΟΑΣΠ ήταν κατηγορηματικός και απέναντι στα υπονοούμενα που, όπως κατήγγειλε, διατυπώθηκαν κατά τη συνεδρίαση περί πολιτικών σκοπιμοτήτων πίσω από τις δημόσιες παρεμβάσεις του.
Μάλιστα, συνέδεσε την αντίδραση της δημοτικής αρχής με την προσπάθεια να μεταφερθεί η συζήτηση από την ουσία της αντιπλημμυρικής προστασίας σε υποτιθέμενα κίνητρα του ίδιου.
«Δεν γνωρίζουν τα βασικά πράγματα. Ή μάλλον κάνουν πως δεν τα γνωρίζουν, γιατί; Γιατί θέλουν να εμπλέξουν πολιτικές σκοπιμότητες στη μέση, ότι εγώ υποκινούμαι», ανέφερε.
Για να ξεκαθαρίσει αμέσως:
«Να περάσουν το μήνυμα ότι εγώ από κάποιον υποκινούμαι. Δεν υποκινούμαι από κανέναν και δεν υποκινήθηκα ποτέ στη ζωή μου από κανέναν. Το ορθό θα το λέω».
Υπογράμμισε ότι δεν επιδιώκει να ασκήσει πολιτική και ότι η επιστημονική του στάση δεν καθορίζεται από πολιτικές ή οικονομικές παραμέτρους.
«Επαναλαμβάνω ότι έχω απέναντί μου τον Έλληνα πολίτη. Σε αυτόν απολογούμαι τελικά», τόνισε.
«Η Ρόδος έχασε μια μοναδική ευκαιρία»
Πέρα όμως από τις προσωπικές αιχμές και τη σφοδρή αντιπαράθεση, ο Ευθύμιος Λέκκας υποστήριξε ότι η μεγαλύτερη απώλεια από τη χθεσινή συνεδρίαση ήταν η ευκαιρία που χάθηκε για μια ουσιαστική συζήτηση σχετικά με τη θωράκιση του νησιού.
«Χθες η Ρόδος έχασε μία μοναδική ευκαιρία. Ποια είναι η μοναδική ευκαιρία; Να αποκτήσει πολιτική προστασία, σύγχρονη πολιτική προστασία σύμφωνα με τα νέα δεδομένα τα οποία υπάρχουν σε όλο τον κόσμο. Και να γίνει βεβαίως και πιο ασφαλής».
Εξήγησε ότι είχε προσέλθει στη συνεδρίαση με συγκεκριμένες επιστημονικές προτάσεις για την εκπόνηση ειδικών σχεδίων, τα οποία θα ενσωματώνουν τις σύγχρονες μεθόδους εκτίμησης και διαχείρισης κινδύνων.
Σεισμοί, πλημμύρες, κατολισθήσεις, τσουνάμι, αλλά και η τρωτότητα του οδικού δικτύου, των υποδομών, των υπηρεσιών και της ίδιας της κοινωνίας πρέπει, όπως ανέφερε, να αποτελέσουν αντικείμενο ολοκληρωμένου σχεδιασμού.
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στην ανάγκη εκπαίδευσης του πληθυσμού, των σχολείων, του προσωπικού των τουριστικών επιχειρήσεων και των ευάλωτων ομάδων, ώστε να περιοριστούν οι επιπτώσεις μιας φυσικής καταστροφής.
«Δυστυχώς χάθηκε μια μεγάλη ευκαιρία για τη Ρόδο. Και δεν χάθηκε μια μεγάλη ευκαιρία για τη Ρόδο, χάθηκε και για τους πολίτες, χάθηκε και για την ανάπτυξη της Ρόδου, του τουρισμού», είπε.
Η αναφορά Κολιάδη στα τσουνάμι: «Δεν γνωρίζουν τα βασικά πράγματα»
Ο καθηγητής αναφέρθηκε και σε συγκεκριμένο περιστατικό της χθεσινής συνεδρίασης, το οποίο, κατά την άποψή του, αποτυπώνει το πρόβλημα κατανόησης του επιστημονικού αντικειμένου από τη δημοτική αρχή.
Όπως περιέγραψε, όταν επισήμανε την ανάγκη ανάλυσης κινδύνου και τρωτότητας από τσουνάμι, ο δήμαρχος Αλέξανδρος Κολιάδης τον ρώτησε πόσοι δήμοι της χώρας έχουν προχωρήσει σε αντίστοιχες ενέργειες.
Ο ίδιος απάντησε ότι, σύμφωνα με την πληροφόρηση που διαθέτει, έχουν προχωρήσει περίπου 15 έως 20 δήμοι.
Κατά τον κ. Λέκκα, ο δήμαρχος θεώρησε ότι, επειδή πρόκειται για μικρό ποσοστό του συνόλου των δήμων, δεν προκύπτει ανάγκη αντίστοιχης πρωτοβουλίας στη Ρόδο.
«Μα δεν κινδυνεύουν όλοι οι δήμοι της Ελλάδας από τσουνάμι. Στην Πίνδο το χωριό μου δεν κινδυνεύει από τσουνάμι. Είναι συγκεκριμένοι αυτοί οι δήμοι που κινδυνεύουν από τσουνάμι», απάντησε χαρακτηριστικά ο καθηγητής.
Και συμπλήρωσε με νόημα:
«Η ανάλυση εκτίμησης κινδύνου πάει περίπατο. Δεν γνωρίζουν τα βασικά πράγματα».
«Αν υπάρχουν τα σχέδια Πολιτικής Προστασίας, να τα αναρτήσουν»
Στη συνέντευξη επανήλθε και στο ζήτημα των σχεδίων Πολιτικής Προστασίας του Δήμου Ρόδου, που είχε προκαλέσει αντιδράσεις μετά τις προηγούμενες δηλώσεις του για την παλαιότητα του σχεδιασμού.
Ο Ευθύμιος Λέκκας επέμεινε ότι ο σχεδιασμός πρέπει να ανταποκρίνεται στα σημερινά δεδομένα του συνόλου του νησιού, με εξειδικευμένα σχέδια για τους διαφορετικούς φυσικούς κινδύνους.
Μάλιστα, κάλεσε ευθέως τη δημοτική αρχή να δημοσιοποιήσει τα σχέδια που υποστηρίζει ότι διαθέτει, επικαλούμενος και τη σχετική θεσμική υποχρέωση.
«Γιατί δεν έχουν αναρτηθεί τα σχέδια; Να αναρτηθούν τα σχέδια. Κι αν υπάρχουν… Αν υπάρχουν. Αν υπάρχουν να αναρτηθούν».
Η τοποθέτησή του έρχεται σε ευθεία αντίθεση με όσα υποστήριξε ο αντιδήμαρχος Πολιτικής Προστασίας στη συνεδρίαση, ότι ο Δήμος διαθέτει τέσσερα βασικά σχέδια έκτακτης ανάγκης, τα οποία έχουν εγκριθεί και επικαιροποιούνται.
Μόντε Σμιθ: «Αυτά που διάβαζε ο δήμαρχος ήταν όσα είχα προτείνει εγώ»
Ιδιαίτερα αποκαλυπτικός ήταν ο Ευθύμιος Λέκκας και για το Μόντε Σμιθ, την περιοχή που βρέθηκε στο επίκεντρο της χθεσινής αντιπαράθεσης.
Ερωτηθείς για το αναλυτικό χρονολόγιο και τις ενέργειες που παρουσίασε ο δήμαρχος στο Δημοτικό Συμβούλιο, ο καθηγητής υποστήριξε ότι οι τεχνικές παρεμβάσεις στις οποίες αναφέρθηκε ο κ. Κολιάδης βασίζονταν σε προτάσεις που είχε υποβάλει ο ίδιος μετά την αυτοψία που πραγματοποιήθηκε στην περιοχή των Κάτω Πέτρων.
«Αυτά που είχα προτείνει εγώ έχουνε κάνει. Και δεν τα έχουνε κάνει», ανέφερε αρχικά, εξηγώντας στη συνέχεια ότι οι προτάσεις του δεν έχουν οδηγήσει μέχρι σήμερα στην ολοκληρωμένη παρέμβαση που θεωρεί αναγκαία.
Όπως είπε, μετά τις καταπτώσεις στο Μόντε Σμιθ είχε παραδώσει στη δημοτική αρχή κείμενο με τις απαιτούμενες παρεμβάσεις, ώστε να υποβληθεί στο Υπουργείο Εσωτερικών για χρηματοδότηση.
«Μετά τρεις μήνες τότε δεν έγινε απολύτως τίποτα, η χρηματοδότηση χάθηκε», υποστήριξε.
Σχετικά με το ενδεχόμενο οι προτάσεις του να αξιοποιήθηκαν από άλλον μελετητικό φορέα, απέφυγε να διατυπώσει κατηγορηματική καταγγελία, διευκρινίζοντας ότι δεν γνωρίζει ποια ακριβώς διαδικασία ακολουθήθηκε.
Επέμεινε, ωστόσο, ότι όσα παρουσιάστηκαν στο Δημοτικό Συμβούλιο ήταν τα ίδια που είχε αρχικά εισηγηθεί.
«Ήταν αυτά ακριβώς που είχα προτείνει εγώ», είπε.
«Δύο χρόνια τώρα – Ευτυχώς δεν είχαμε σεισμό ή μεγάλη βροχόπτωση στις Κάτω Πέτρες»
Ο καθηγητής επανέλαβε ότι η κατάσταση στην περιοχή παραμένει ιδιαίτερα σοβαρή, επισημαίνοντας πως απαιτούνται παρεμβάσεις σε μήκος περίπου 750 μέτρων.
«Είναι δύο χρόνια. Είναι δύο χρόνια τώρα», ανέφερε σχετικά με τον χρόνο που έχει παρέλθει χωρίς, κατά την εκτίμησή του, να έχει υλοποιηθεί η συνολική αντιμετώπιση του προβλήματος.
Και προχώρησε στη διαπίστωση:
«Μέσα στα δύο χρόνια αυτά ευτυχώς δεν είχαμε σεισμό, ευτυχώς δεν είχαμε μεγάλη βροχόπτωση στις Κάτω Πέτρες».
Υπενθύμισε επίσης ότι οι έντονες βροχοπτώσεις της πρόσφατης κακοκαιρίας θα μπορούσαν να είχαν εκδηλωθεί σε διαφορετικά σημεία του νησιού, καθώς η γεωγραφική κατανομή των ακραίων φαινομένων δεν μπορεί πάντοτε να προβλεφθεί με ακρίβεια.
Αυτή ακριβώς η αβεβαιότητα, σύμφωνα με τον καθηγητή, καθιστά αναγκαία την προληπτική θωράκιση γνωστών επικίνδυνων περιοχών, ανεξάρτητα από το πού θα εκδηλωθεί η επόμενη κακοκαιρία.
«Δεν κρύβομαι – Δεν έχω πρόβλημα να βοηθήσω, αλλά με αξιοπρέπεια και σεβασμό»
Παρά την έντονη αντιπαράθεση, ο Ευθύμιος Λέκκας ξεκαθάρισε ότι δεν αποφεύγει τον διάλογο, ακόμη και όταν οι συνθήκες είναι ιδιαίτερα δυσμενείς.
«Εγώ δεν κρύβομαι. Εγώ και κάτω από αντίξοες συνθήκες κλίματος δεν κρύβομαι. Προσπαθώ να πολεμώ και να στηρίζω τις απόψεις μου», τόνισε.
Ωστόσο, έθεσε σαφή όρια στον τρόπο με τον οποίο μπορεί να συνεχιστεί οποιαδήποτε συνεργασία.
«Εγώ δεν έχω πρόβλημα να βοηθήσω οποιονδήποτε. Αλλά εντός κάποιων πλαισίων. Εντός πλαισίων της αξιοπρέπειας, του σεβασμού, πράγμα το οποίο λείπει, νομίζω».
Το τέλος της συνέντευξης ήταν εξίσου αιχμηρό με την αρχή της.
Σαράντα χρόνια μετά την πρώτη του επιστημονική παρουσία στη Ρόδο και έπειτα από συνεργασίες με πολλές δημοτικές αρχές, ο πρόεδρος του ΟΑΣΠ επέστρεψε στο ζήτημα της συμπεριφοράς που αντιμετώπισε στη χθεσινή συνεδρίαση, καταλογίζοντας στους συνομιλητές του πρόθεση προσωπικής απαξίωσης.
«Την ικανότητα στην προσπάθειά τους να σπιλώσουν, να μειώσουν τον άλλον. Αυτοί είναι», ήταν η τελευταία του τοποθέτηση.